DOLAR
18,8164
EURO
20,7449
ALTIN
1.181,49
BIST
4.713,39
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Az Bulutlu
8°C
İstanbul
8°C
Az Bulutlu
Cuma Yağmurlu
7°C
Cumartesi Çok Bulutlu
4°C
Pazar Çok Bulutlu
3°C
Pazartesi Çok Bulutlu
3°C

Korona salgını bitmeden yeni ihtar geldi: Dang humması, chikungunya ve zika salgınları yolda!

İklim krizinin sıhhat üzerindeki tesirleri giderek artarken, sıhhat alanındaki eşitsizlikleri gidermek için iklim değişikliğiyle çaba planlarının …

Korona salgını bitmeden yeni ihtar geldi: Dang humması, chikungunya ve zika salgınları yolda!
NEREYE-GIDECEGINI-BILMIYORSAN-SANA-BIR-TAVSIYEMIZ-VAR.jpg
25.10.2021 05:12
0
A+
A-

İklim krizinin sıhhat üzerindeki tesirleri giderek artarken, sıhhat alanındaki eşitsizlikleri gidermek için iklim değişikliğiyle çaba planlarının yeni tip koronavirüs (Kovid-19) sonrası kalkınma programlarına entegre edilmesine muhtaçlık duyuluyor.

Bu yıl altıncısı yayımlanan ve 38 akademik kurum ile Birleşmiş Milletler kuruluşlarında misyon yapan araştırmacıların fikir birliğini temsil eden Lancet Sıhhat ve İklim Değişikliği Geri Sayım Raporu’na (Lancet Countdown) nazaran, iklim değişikliğinin tesirlerini azaltmak, adil ve sürdürülebilir bir gelecek inşa etmek için global çapta acil harekete geçilmesi gerekiyor.

Global sıcaklık artışının uzun vadede gezegende yaratacağı tesirlerin bedelinin insan sıhhatiyle ödeneceği ve iklim değişikliğine neden olan emisyonların nispeten daha az salındığı düşük gelirli ülkelerin toplumlarının en sert tesirleri yaşayacağı öngörülüyor.

Rapora nazaran, Kovid-19 aşılarına erişimin adil biçimde sağlanamadığı bu devirde, iklim değişikliğine karşı yürütülen global gayrette de benzeri eşitsizlikler görülüyor. Bu kapsamda, insani gelişme endeksi sıralamasında en alt sıralarda yer alan ve emisyonlarda en az sorumluluğu olan ülkeler, iklim değişikliğine ahenk planlarının sıhhat üzerindeki tesirlerinden yararlanmada da en geride kalıyor.

NEREYE-GIDECEGINI-BILMIYORSAN-SANA-BIR-TAVSIYEMIZ-VAR.jpg

Bu nedenle, Kovid-19 sonrası toparlanma planlarının Paris Muahedesi ile uyumlu olması, global sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sonlandırmak için gereken sıfır karbon yatırımlarının yapılması, toplumsal ve sıhhat alanındaki eşitsizliklerin azaltılması için siyasi önderlere ve siyaset yapıcılara davette bulunuluyor.

Birçok ülke iklim değişikliğinin sıhhat üzerindeki tesirlerine karşı hazırlıksız ve ülkeler yetersiz finansman nedeniyle sıhhat ve iklim değişikliği konusunda planlarını uygulayamıyor. Dünyada, iklim değişikliğine ahenk paketlerinde sıhhat alanına ayrılan fonlar toplam iklim değişikliği ahenk fonunun yüzde 0,3’üne karşılık geliyor.

Raporda takip edilen 44 göstergeye nazaran, iklim değişikliğinin sıhhat üzerindeki tesirleri “hiç durmadan” artıyor.

Dang humması, chikungunya ve zika salgınlarının patlak verme mümkünlüğü, Avrupa ülkeleri de dahil olmak üzere, insani gelişme endeksi yüksek ülkelerde en süratli formda artıyor.

İnsani gelişme endeksi düşük olan ülkelerin yüksekte kalan ve öteki alanlara kıyasla daha serin bölgelerinde sıtmaya elverişli ortamlar çoğalıyor. Kuzey Avrupa ve ABD’nin kıyı bölgeleri, gastroenterit, ağır yara enfeksiyonları ve sepsis üreten bakterilerin gelişmesine daha elverişli hale geliyor.

Mevcut deniz düzeylerinden beş metreye kadar yükseklikte yaşayan 569,6 milyon insanın sel, şiddetli fırtına, toprak ve su tuzlanmasıyla müsabaka ve birçoklarının bu bölgeleri kalıcı olarak terk etme riski artıyor.

KURAKLIK OLAYLARININ SIKLIĞI, BESİN GÜVENSİZLİĞİ VE YANGIN RİSKLERİ ARTIYOR

Geçen yıl dünya genelindeki kara alanlarının yüzde 19’u yıl boyunca çok kuraklıktan etkilenirken, iklim değişikliği kuraklık olaylarının sıklığında, yoğunluğunda ve sürecinde artışa yol açıyor.

Su güvenliği, sanitasyon hizmetleri ve besin verimliliğini tehdit eden iklim değişikliği nedeniyle orman yangınları ve kirleticilere maruz kalma riski büyüyor.

Çok kuraklık ve besin güvensizliğinden en fazla etkilenen bölgeler ortasında Afrika Boynuzu yer alırken, incelenen 136 kıyı ülkesinden 95’inde deniz yüzeyi sıcaklığının yükselmesi bu ülkelerin deniz kaynaklı besin güvenliğine yönelik tehdit oluşturuyor. Bu gelişmeler dünyada günlük besin gereksinimini denizlerden elde eden 3,3 milyar insanı da süratle tehdit ediyor.

İklim değişikliği nedeniyle 65 yaş üzerindeki yetişkinler daha fazla sıcak hava dalgasına maruz kalırken, sıcak hava dalgalarından en çok Çin, Hindistan, Amerika, Japonya ve Endonezya’daki yaşlılar etkileniyor.

Lancet Countdown İcra Yöneticisi Anthony Costello, rapora ait değerlendirmesinde, iklim değişikliğinin şimdiden insan sıhhatine ziyan verdiğini belirterek, “Her ülke bir taraftan Kovid-19 kriziyle, bir taraftan da iklim krizinin çeşitli taraflarıyla gayret ediyor. Bu yılki rapor, 134 ülkede orman yangınlarında bir artış yaşandığını gösteriyor. Milyonlarca çiftçi ve inşaat emekçisi, çalışamayacak kadar sıcak geçen günler nedeniyle gelir kaybına uğruyor. Kuraklık her zamankinden daha yaygın. Raporda 40’ın üzerinde gösterge var ve bunların birden fazla kırmızı alarm veriyor.” sözlerini kullandı,

Ülkelerin salgından toparlanmaya yönelik planlarına iklim değişikliğiyle uğraşın entegre edilmesi gerektiğinin altını çizen Costello, “Önümüzde bir seçenek var. Kovid-19’dan sonra toparlanma, bizi insan sıhhatini güzelleştirme ve eşitsizlikleri azaltma yoluna sokan yeşil bir toparlanma olabileceği üzere, mevcut durumun devam ettirildiği ve hepimizi riske atan bir süreç de olabilir.” değerlendirmesinde bulundu.

“SALGINDAN TOPARLANMA PLANLARINDAKİ HER BEŞ DOLARIN SIRF BİRİ EMİSYON AZALTIMINA HARCANIYOR”

Raporun başyazarı Maria Romanello ise sıhhat ve iklim değişikliği konusundaki ilerlemeyi beş yıldır takip ettiklerini fakat muhtaçlık duyulan değişimi şimdi göremediklerini aktardı.

Emisyonların düşürülmesi ve yenilenebilir güç alanında olumlu tarafta çok az ilerleme görüldüğünü aktaran Romanello, şunları kaydetti:

“Bu yıl ağır sıcak hava dalgaları, ölümcül seller ve orman yangınları birçok insanı mağdur etti. Bütün bunlar, iklim değişikliğine karşı çaba etmediğimiz her gün, durumun daha da kritik hale geldiğini gösteren dehşet verici ihtarlar. Kovid-19 sonrası toparlanma sürecine trilyonlarca dolar harcanıyor ancak harcanan her beş doların sırf biri sera gazı emisyonlarını azaltmaya gidiyor ve genel olarak olumsuz bir tesirin ortaya çıkması olası. Sıhhat krizinden kurtuluyoruz lakin sıhhatimiz değerine. Salgından kurtulma sürecinde hepimiz için daha sağlıklı bir gelecek yaratmak için hala vaktimiz var.”

 

NEREYE-GIDECEGINI-BILMIYORSAN-SANA-BIR-TAVSIYEMIZ-VAR.jpg
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.